Giữa trung tâm Đồng Hới với những công trình hiện đại, hoa lệ, Thành cổ Đồng Hới đã phủ nét rêu phong nhưng hiện lên như một bức trường thành vững chãi. Định Bắc Trường thành đã bảo vệ Đàng Trong trong suốt gần 150 năm và ghi dấu những thời kỳ lịch sử đầy biến động. Gần 400 năm trôi qua, nơi đây đã chứng kiến những cuộc chiến phân định giang sơn, sự thịnh suy của ba triều đại phong kiến và hai cuộc kháng chiến quyết định vận mệnh dân tộc.
Dẫu tường thành từng sụp đổ, dấu tích từng phai mờ dưới bom đạn, nhưng lịch sử đã in hằn trên mảnh đất anh hùng. Ngày nay, thành cổ Đồng Hới được phục dựng như một minh chứng sống động: “Chỉ cần dân tộc còn, lịch sử vẫn sống mãi và lưu truyền đến ngàn năm sau.”
Thành cổ Đồng Hới là gì? Ý nghĩa lịch sử của tòa thành 400 năm tuổi
Thành cổ Đồng Hới là một công trình quân sự được vua Minh Mạng xây dựng trên nền đất trọng yếu của hệ thống Lũy Thầy (Định Bắc trường thành) từ thời kỳ Trịnh – Nguyễn phân tranh.
Từ thuở còn là lãnh thổ của Vương quốc Champa, nơi sông núi giao hòa và chiến chinh chưa bao giờ dứt, mảnh đất Quảng Bình đã mang trong mình vận mệnh của một vùng đất trấn thủ. Thành cổ Đồng Hới càng là chứng nhân của những cuộc chuyển mình lịch sử.
Năm 1630, trước nhiều lần tấn công từ chúa Trịnh, Đào Duy Từ đã hiến kế cho chúa Nguyễn Phúc Nguyên để xây dựng một hệ thống phòng lũy kiên cố, được đặt tên là Lũy Thầy (Lũy Đào Duy Từ). 4 dãy thành luỹ lần lượt là lũy Trường Dục, lũy Đầu Mâu, lũy Động Hải (luỹ Trấn Ninh) và lũy Trường Sa.
Hệ thống Lũy Thầy được xây dựng trong 3 năm, tạo thành một trường thành vững chắc ngăn chặn các hướng tiến công từ thế lực của Chúa Trịnh. Mãi đến năm 1774, khi nội bộ Đàng Trong suy yếu, chúa Trịnh một lần nữa đem quân chinh phạt và thành công chiếm được kinh đô Phú Xuân. Chỉ hơn mười năm sau, năm 1786, cờ khởi nghĩa Tây Sơn nổi lên, tiêu diệt cả hai thế lực họ Trịnh và họ Nguyễn, mở ra một kỷ nguyên thống nhất giang sơn.
Năm 1801, Lũy Thầy lại rền vang tiếng trống trận khi Nguyễn Ánh đem quân đánh chiếm, còn tàn quân Tây Sơn quyết tử giữ thành trì nhưng rồi bại trận trước lớp lớp giáo gươm.
Năm 1812, vua Gia Long (Nguyễn Ánh) cho đắp Thành Đồng Hới bằng đất trên vị trí trọng yếu của luỹ Trấn Ninh. Thành trì lúc ấy giữ vai trò tăng cường phòng ngự cho vùng yết hầu trọng yếu và kiểm soát giao thương ở cả đường bộ và đường thủy.
Đến năm 1824, vua Minh Mạng cho xây dựng thành Đồng Hới bằng gạch theo kiến trúc Vauban, cũng chính là kiến trúc hiện tại của Thành cổ Đồng Hới. Thành có 3 cửa Bắc – Đông – Nam, rộng khoảng 1.860m và xung quanh là hệ thống hào nước bảo vệ. Các cửa trong thành được xây dựng lệch với nhau để người bên ngoài không thể khảo sát được bố cục trong thành.
Trong thời kỳ Thực dân Pháp đô hộ, thành cổ Đồng Hới cũng sớm lọt vào tầm ngắm của giặc. Tuy những cuộc chống trả đầu tiên của quân đội triều đình vào năm 1885 thất bại nhưng nghĩa quân và nhân dân không hề khuất phục trước kẻ xâm lăng.
Cho đến những năm tháng kháng chiến chống Mỹ, thành cổ Đồng Hới tiếp tục chứng kiến sự khốc liệt của bom đạn, hy sinh và lòng yêu nước nồng nàn, ý chí kiên cường của cả dân tộc Việt Nam.
Mặc dù bị chiến tranh vùi dập nhưng hình ảnh thành Đồng Hới sừng sững trước bão táp thời đại vẫn khắc sâu trong trái tim người dân Quảng Bình. Thành Đồng Hới có thể không còn, xóm làng có thể tan hoang, đất nước có thể bị tàn phá nhưng chỉ cần người Việt Nam còn, thì văn hóa, lịch sử vẫn sẽ lưu giữ mãi trong dòng máu Việt.
Đánh đuổi xong ngoại xâm, hòa bình thống nhất, quân và dân lại chung sức đồng lòng mà xây dựng quê hương, trùng tu di tích và phục dựng lại thành cổ Đồng Hới.
Trải nghiệm du lịch khi tham quan thành cổ Đồng Hới
Du khách đến Thành cổ Đồng Hới có thể trải nghiệm nhiều hoạt động gắn với lịch sử và không gian hoài niệm của tòa thành lịch sử.
Du khách sẽ tham quan khu vực thành cổ, bao gồm cổng thành được phục dựng và những chứng tích còn lại sau chiến tranh. Kiến trúc tường thành, cổng thành và hào nước xung quanh sẽ giúp du khách hình dung rõ cấu trúc phòng thủ xưa, đồng thời cảm nhận được dấu ấn của nhiều thời kỳ biến động.
Chụp ảnh tại Thành Đồng Hới cũng là một trải nghiệm thú vị, khi kiến trúc cổ kính nằm giữa trung tâm đô thị tạo nên sự tương phản độc đáo. Bao bọc xung quanh thành cổ Đồng Hới là lối đi bộ dưới hàng cây xanh, nơi du khách có thể hóng gió, dạo chơi dọc theo hệ thống hào nước trong veo.
Bên cạnh đó, du khách có thể kết hợp tham quan Bảo tàng Quảng Bình để tìm hiểu sâu hơn về lịch sử và vai trò chiến lược của vùng đất Quảng Bình từ hàng nghìn năm.
Vị trí và hướng dẫn di chuyển tham quan Thành cổ Đồng Hới
Thành cổ Đồng Hới nằm trên đường Lê Duẩn, ngay trung tâm phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị. Thành cổ Đồng Hới cách Hà Nội 486km, Huế 165km, Đà Nẵng 269km, và thành phố Hồ Chí Minh 1.182km.
Du khách có thể di chuyển từ Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh bằng máy bay đến sân bay Đồng Hới, sau đó di chuyển tiếp bằng taxi, ô tô thuê riêng, xe công nghệ,… đến thành cổ Đồng Hới.
Du khách muốn di chuyển bằng tàu hỏa hoặc xe khách từ Hà Nội, Ninh Bình, Huế, Đà Nẵng,… có thể đến ga Đồng Hới (cách 3.6km) hoặc bến xe Đồng Hới (cách 1.5km).
Từ Đà Nẵng, Hội An, và Huế, du khách còn có thể đặt ô tô thuê riêng để di chuyển thẳng đến thành cổ Đồng Hới với mức giá dao động từ 3 – 5 triệu đồng.
Phương tiện di chuyển đến thành cổ Đồng Hới và các địa điểm tham quan trong trung tâm thuận tiện nhất là xe công nghệ, taxi và đi bộ vì khoảng cách khá gần.
Thời điểm du lịch Thành cổ Đồng Hới lý tưởng
Thời điểm lý tưởng để tham quan Thành cổ Đồng Hới là từ tháng 2 đến tháng 8, khi thời tiết Quảng Trị khô ráo, nhiều nắng và thuận tiện cho các hoạt động tham quan ngoài trời.
Giai đoạn từ tháng 3 đến tháng 5 được xem là đẹp nhất vì trời mát, ít mưa, ánh sáng dịu thích hợp để chụp ảnh và đi dạo quanh khuôn viên thành. Mùa hè (tháng 6–8) nắng mạnh hơn nhưng bầu trời trong xanh, rất lý tưởng cho du khách kết hợp khám phá các điểm du lịch khác trong thành phố.
Từ tháng 9 đến tháng 11 là mùa mưa ở Quảng Trị. Du khách nên kiểm tra dự báo thời tiết để lên kế hoạch du lịch thành cổ Đồng Hới vào những ngày phù hợp. Tháng 12 đến tháng 2 thời tiết sẽ mát lạnh, thích hợp cho du khách yêu thích sự yên tĩnh và muốn tìm hiểu lịch sử trong không gian ít đông đúc hơn.
Các món đặc sản Quảng Trị du khách nên thưởng thức
Khi tham quan thành cổ Đồng Hới, du khách nên thưởng thức các món đặc sản trứ danh của đất Quảng Trị như bánh bột lọc tại các quán nổi tiếng như Mệ Xuân, Dì Thái, Phú Quý, v.v. Bên cạnh bánh lọc lá truyền thống, nhiều quán biến tấu bánh bột lọc thành các món lạ miệng như bánh lọc rán, bánh lọc trần và bánh lọc cấp đông để du khách mua mang về.
Các món bánh nậm, bánh bèo tôm cháy, bánh khoái với hương vị đặc trưng sẽ khiến du khách khó lòng cưỡng lại. Du khách còn có thể thưởng thức cháo canh Đồng Hới với nước dùng nóng hổi, sợi cháo canh dai dai đặc trưng cùng các loại cá và ram phong phú.
Một trong những đặc sản nổi tiếng nhất ở Đồng Hới là hải sản tươi như tôm, mực, mì mực, nghêu, ốc,… được đánh bắt trong ngày và chế biến ở các quán ăn trên bãi biển Nhật Lệ.
Gợi ý các địa điểm du lịch gần Thành cổ Đồng Hới
Khi tham quan Thành cổ Đồng Hới, du khách có thể kết hợp khám phá nhiều điểm đến hấp dẫn xung quanh. Tại trung tâm thành phố, Quảng trường Hồ Chí Minh, tượng đài Mẹ Suốt, nhà thờ Tam Tòa, Quảng Bình Quan là những di tích lịch sử và kiến trúc đáng chú ý.
Du khách thích các hoạt động vui chơi có thể trải nghiệm tắm biển Nhật Lệ, trượt cát ở đồi cát Quang Phú, hay đến Vũng Chùa – Đảo Yến dâng hương tưởng nhớ đại tướng Võ Nguyên Giáp.
Những ai yêu thích khám phá thiên nhiên và địa chất hùng vĩ có thể tham gia các tour thám hiểm Động Phong Nha, Động Thiên Đường, tour thám hiểm hang động tại Oxalis. Hang Chỉ Huy và đường 20 Quyết Thắng tại Phong Nha sẽ mang đến những góc nhìn lịch sử mới về công cuộc vận tải trong kháng chiến chống Mỹ.
Kinh nghiệm du lịch thành cổ Đồng Hới và Quảng Trị nói chung
Vé tham quan thành cổ Đồng Hới là miễn phí và du khách có thể dành khoảng 1 – 2 giờ để tham quan và chụp ảnh thành Đồng Hới.
Khi tham quan Thành cổ Đồng Hới và các điểm du lịch ở Quảng Trị, du khách nên mặc trang phục thoải mái, giày đế bằng hoặc giày thể thao để thuận tiện đi bộ quanh khuôn viên thành và các di tích. Nón, kính mát và nước uống là vật dụng cần thiết, đặc biệt vào mùa nắng từ tháng 2 đến tháng 8. Nếu du lịch Quảng Trị vào mùa mưa, du khách nên mang thêm dù (ô) hoặc áo mưa để đảm bảo trải nghiệm du lịch trọn vẹn.
Nguồn: The Oxalis Experience
Bạn phải đăng nhập để bình luận.